Thiền là phương pháp rèn luyện tâm trí đã có từ hàng nghìn năm, nhưng ngày nay đã được khoa học hiện đại chứng minh hiệu quả: thiền đều đặn giúp giảm căng thẳng, cải thiện khả năng tập trung, tăng cường trí nhớ và cải thiện giấc ngủ. Nhiều người nghĩ thiền rất khó, cần ngồi kiết già hàng giờ và phải đạt đến trạng thái không suy nghĩ gì — thực tế, thiền đơn giản hơn nhiều: chỉ cần ngồi thoải mái, tập trung vào hơi thở và để suy nghĩ trôi qua mà không bám víu vào chúng.
Lợi ích của thiền đã được khoa học chứng minh
Thiền làm giảm nồng độ cortisol, hormone căng thẳng, trong cơ thể, giúp huyết áp ổn định và hệ miễn dịch khỏe mạnh hơn. Thiền cải thiện khả năng tập trung vì nó rèn luyện não bộ duy trì sự chú ý vào một đối tượng duy nhất là hơi thở. Thiền giúp tăng cường trí nhớ và khả năng ra quyết định nhờ tăng độ dày của vùng vỏ não trước trán.
Hướng dẫn thiền 10 phút cho người mới
Tìm một nơi yên tĩnh, ngồi thoải mái trên ghế hoặc trên sàn với lưng thẳng, hai tay đặt trên đầu gối, nhắm mắt lại. Hít vào chậm qua mũi trong 4 giây, cảm nhận bụng phồng lên, thở ra chậm qua miệng trong 6 giây, cảm nhận bụng xẹp xuống. Tập trung toàn bộ sự chú ý vào cảm giác của hơi thở. Khi suy nghĩ xuất hiện — và chắc chắn chúng sẽ xuất hiện — đừng tự trách mình, chỉ nhẹ nhàng nhận biết suy nghĩ đó rồi quay sự chú ý trở lại hơi thở. Bắt đầu với 5 phút mỗi ngày trong tuần đầu, tăng lên 10 phút trong tuần thứ hai.
Những khó khăn thường gặp khi mới thiền
Khó khăn lớn nhất của người mới thiền là tâm trí không ngừng suy nghĩ: danh sách việc cần làm, chuyện đã xảy ra hôm qua, lo lắng về ngày mai cứ liên tục xuất hiện. Điều này hoàn toàn bình thường — thiền không phải là ngừng suy nghĩ mà là học cách quan sát suy nghĩ mà không bị cuốn theo chúng. Nhiều người cảm thấy buồn ngủ khi thiền, đặc biệt khi thiền vào buổi tối; hãy thử thiền vào buổi sáng hoặc mở mắt hé khi thiền.
Thiền và giấc ngủ
Thiền vào buổi tối giúp cơ thể thư giãn, giảm căng thẳng và dễ đi vào giấc ngủ hơn. Nhiều người mất ngủ đã cải thiện giấc ngủ rõ rệt sau vài tuần thiền đều đặn. Nếu bạn khó ngủ, hãy thử thiền 10 phút trước khi đi ngủ kết hợp với hít thở sâu: hít vào 4 giây, giữ 7 giây, thở ra 8 giây, lặp lại 4 lần. Kỹ thuật thở này giúp kích hoạt hệ thần kinh phó giao cảm, làm chậm nhịp tim và chuẩn bị cơ thể cho giấc ngủ.
Thiền không đòi hỏi dụng cụ, không tốn tiền và chỉ cần 10 phút mỗi ngày. Hãy bắt đầu từ hôm nay với 5 phút đầu tiên: ngồi xuống, nhắm mắt, hít thở và để tâm trí được nghỉ ngơi.
